Eerst goed beeld van de hulpvraag, dan zorgpaden
Voor verbeteren van de ouderenzorg is tot 2012 80 miljoen euro beschikbaar. In Noord-Nederland is een bestuurlijk netwerk gevormd, dat projectvoorstellen doet aan ZonMw. De wethouder Zorg en Welzijn van Groningen is voorzitter van het regionetwerk. In Groningen, Friesland, Drenthe en de kop van Overijssel wonen circa 300.000 mensen van 65 jaar en ouder. Dat is relatief veel, zegt programmamanager Antoinette van Etten. Er zijn lokale samenwerkingsverbanden en aan het dementie netwerk in Drenthe doen alle gemeenten mee. Maar een goed beeld op de totale hulpvraag ontbrak.

Breed screeningsinstrument
Aanbodsturing is uit den boze. Eerst moet duidelijk zijn wat ouderen nodig hebben, dan is het tijd om zorgpaden te ontwikkelen. ZonMw geeft geld om een breed  screeningsinstrument te ontwikkelen en in de praktijk te toetsen. Ouderen in 25 verschillende populaties krijgen vragenlijsten over hun gezondheid, zorgvraag en welbevinden. Op die manier ontstaat een adequater beeld van hun hulpvraag. Van Etten: ‘Alles zit erin door de combinatie van de domeinen gezondheid, complexe hulpvraag, kwetsbaarheid en welbevinden.'

Handen ineen slaan
Op de startbijeenkomst, in oktober, waren zo'n  honderd bestuurders van noordelijke instellingen (eerste en tweede lijn, woningbouwcorporaties, gemeenten, onderwijs, zorgverzekeraars, welzijn, ouderen- en cliëntenorganisaties) aanwezig. Van Etten: ‘De essentie is dat organisaties die lokaal bezig zijn en weten waar de problemen zitten, de handen ineen slaan. Mogelijk komen er subplatforms, want ‘de problematiek van ouderen in de stad Groningen is heel anders dan in Oost-Groningen of in Zuid-Drenthe.'

Denktank met ouderen uit de sector
Het bestuurlijk netwerk kijkt vooral naar relevantie van de  projectvoorstellen. Een wetenschapscommissie adviseert bij de precisering en uitwerking. In een klankbordgroep zitten ouderen, mantelzorgers en vrijwilligers. Het netwerk faciliteert ook een denktank, met ouderen die werkzaam waren in de sector.

Gedragen door de organisaties
Bij ZonMw zijn nu tien projecten ingediend. Van Etten: ‘Onderzoek om het onderzoek komt er niet door. We dienen alleen voorstellen in waarvoor een draagvlak is, die gedragen worden door de organisaties.'
http://www.nationaalprogrammaouderenzorg.nl/

inhoud
....................................................................................................................

Belangstelling voor gemeenschappelijk wonen groeit
Bernard Smits, directeur van Woningbouwvereniging Gelderland was een van de deelnemers aan het kenniscafé gemeenschappelijk wonen op leeftijd. De bijeenkomst werd georganiseerd door het Kenniscentrum is Wonen-Zorg van Aedes/ActiZ. Voor WBVG is wonen-zorg geen vertrouwd terrein. Smits: ‘Onze corporatie is ontstaan in de jaren tachtig, om iets te doen aan jongerenhuisvesting.' WBVG is een kleine en bijzondere corporatie met alleen gemeenschappelijk wonenprojecten als bezit. Zo verhuurt de corporatie in Arnhem aan bewoners van voormalige grote kraakpanden. De woongroepen waaraan de corporatie verhuurt zijn de laatste jaren meer gemêleerd, er zijn bewoners met verschillende leeftijden.

Op een hoger plan brengen
Groepen ouderen behoren nog niet tot zijn huurders. WBVG adviseert nu corporaties die weinig ervaring met woongroepen hebben. Ook kunnen groepen die een gemeenschappelijke woonruimte zoeken bij de corporatie terecht voor raad.  Smits merkt dat de belangstelling voor gemeenschappelijk wonen groeit, onder jong en oud.  ‘Je krijgt woongroepen die een ruimte zoeken aan de deur en huurders die een woongroep zoeken.' Dat Smits  deelnam aan het wonen-zorg-café kwam omdat WBVG mogelijkheden zoekt om  gemeenschappelijk wonen structureel op de agenda te krijgen bij meer corporaties. Samen met Federatie Gemeenschappelijke Wonen werkt Smits aan een plan. ‘We willen de aandacht van corporaties die nu vaak lokaal en incidenteel is, op een hoger plan brengen.'
http://www.wbvg.nl/

inhoud
....................................................................................................................

SeniorWeb elke maand miljoen bezoekers
SeniorWeb is er voor iedereen die niet met een computer is opgegroeid maar zelf de mogelijkheden van de computer en internet wil ontdekken. De in 1996 opgerichte organisatie heeft ongeveer 95.000 betalende leden. Zij kunnen gratis terecht bij de elektronische helpdesk, ontvangen nieuwsbrieven en een kwartaalblad en krijgen kortingen op onder meer software en inkt. SeniorWeb wordt gedragen door vrijwilligers. De 2.500 ‘ambassadeurs'  geven op honderden plaatsen in het land computercursussen voor beginners en gevorderden. Elke maand trekt de website een miljoen bezoekers. Veel leden spelen een spelletje of downloaden software. De op de senioren (50+) toegesneden diensten als Trefpunt en Vraag en Aanbod, zijn populair. Op Trefpunt kunnen de leden een profiel aanmaken. De hoofdlijnen van het beleid worden uitgezet door de ledenraad. Die bestaat uit 35 mensen. Alle provincies zijn vertegenwoordigd. Op het landelijk bureau werken 20 betaalde medewerkers.
http://www.seniorweb.nl/

inhoud
....................................................................................................................

Humanitas website Gelukkig Oud
‘Gelukkig Oud' is een website die Humanitas begon. Aanleiding was een documentaire uit 2007 van Ike Bertels over verzorgingstehuis Akropolis in Rotterdam. De documentaire en de website gaan over de voorwaarden voor een gelukkige oude dag. In  blogs vertellen kinderen, verzorgers en anderen over hun ervaringen met zorg voor ouderen.  Wat kun je doen. Waar loop je tegen aan? Wat zijn de dilemma's, en hoe ga je  daarmee om. Bertels werkt aan een nieuwe documentaire. Ze maakt een profiel over Leo Vroman (97) en zijn vrouw Tineke (87). Het echtpaar woont in de VS. Op de site staan korte videootjes over het dagelijks leven van de Vromans.  Zomer 2009 wordt het profiel uitgezonden op televisie.
www.weblogs.hollanddocs.nl/gelukkigoud

inhoud
....................................................................................................................

eTNOs viert dertigjarig bestaan
eTNOs is de vereniging van gepensioneerde TNO'ers en Vutters. Ongeveer 30% van de gepensioneerde TNO'ers is lid van eTNOs. In 2009 viert de belangenbehartiger en gezelligheidsvereniging een lustrum, de organisatie bestaat 30 jaar. De vereniging telt circa 1.900 leden.  Om praktische redenen zijn er drie regio's: west, midden en oost.

Namens gepensioneerden
In het bestuur van het pensioenfonds zitten twee mensen namens de gepensioneerden. De vier gepensioneerden in de deelnemersraad waren voorgedragen door het eTNOS-hoofdbestuur. Direct na hun benoeming ontstond een conflict. De vier eisten en kregen na discussie een gelijkwaardige positie aan werknemers- en werkgeversvertegenwoordigers. Toch stelden ze hun zetel ter beschikking, omdat de werkgeversvertegenwoordigers erop stonden dat uit hun kring de VO-voorzitter moest komen.

Collectief contract
Een succes haalde eTNOs door TNO zover te krijgen dat ze ook voor gepensioneerden een collectief contract sloot met Zilveren Kruis Achmea. Na de ingang van de nieuwe wet werd het Pensioenfonds contractpartner. Maar DNB eiste dat het Pensioenfonds daarmee stopte, omdat zorgverzekering niet behoort tot de core business van pensioenfondsen.

Geen indexatie
In 2009 krijgen de gepensioneerden van het TNO Pensioenfonds geen indexatie. De dekkingsgraad staat dat niet toe. Het pensioenfonds TNO staat bij beleggers goed aangeschreven. In December 2006 kreeg het fonds nog een prijs van Beleggers Nieuws.  Het TNO-fonds was volgens de jury ‘Innovatief en baanbrekend'. Het was een van de weinige middelgrote pensioenfondsen dat  ook belegde in  hedgefondsen en private equity.  Een compliment was er ook voor het inschakelen van beleggingsclub BlackRock, als deskundig adviseur.
http://www.etnos.nl/

inhoud
....................................................................................................................

‘Bouw seniorenwoningen tegen de recessie'
De Unie KBO, de grootste ouderenorganisatie van Nederland, roept minister Van der Laan op om juist nu seniorenwoningen te bouwen. Goed voor ouderen en goed voor de bestrijding van de recessie. Dit staat in een brief aan het ministerie van Wonen, Wijken en Intergratie (WWI).

Behoefte aan appartementen minder groot
De Unie KBO betoogt dat deze maatregel een enorme kans biedt om het tekort aan geschikte woningen voor ouderen snel te verminderen. Voor de periode tot 2015 zien zij een jaarlijkse behoefte aan ruim 45.000 van dit soort woningen. Volgens de Unie KBO is het wel belangrijk dat er goed overleg plaatsvindt over waar en wat er gebouwd wordt. Zo bestaan veel van geplande woningbouwprojecten voor senioren uit appartementen, terwijl uit woonwensenonderzoek blijkt dat de behoefte daaraan veel minder groot is.

Investeringen koppelen aan kwaliteit
De Unie KBO pleit in haar voorstel om de nieuwe investeringen te koppelen aan kwaliteit: zorg voor een goede inventarisatie van bestaand aanbod, definieer heldere en eenduidige begrippen en stel meetbare eisen aan woningen. Daarnaast dient er op lokaal en regionaal niveau een goed overleg te komen tussen overheden, corporaties, bouwers, projectontwikkelaars en ouderen zelf.
http://www.uniekbo.nl/

inhoud
....................................................................................................................

WoonKeur-certificaat voor alle nieuwe woningen Habion
Wooncorporatie Habion uit Houten - landelijk werkende specialist in seniorenhuisvesting - hanteert voortaan voor al haar nieuw te bouwen woningen het keurmerk WoonKeur. Habion garandeert zo haar bewoners een hoge woonkwaliteit. De corporatie stelt daarboven aanvullende kwaliteitseisen gericht op verschillende doelgroepen.

Toekomstgericht bouwen
Een woning met het WoonKeur-certificaat is levensloopgeschikt en heeft een hoog niveau van comfort en gebruiksgemak, inbraakwerendheid, sociale veiligheid en toegankelijkheid. "Juist bij het bouwen voor onze doelgroep, senioren, zijn deze elementen essentieel," aldus Peter Boerenfijn, directeur van Habion. "In ons werk was het bieden van woonkwaliteit dan ook altijd al van wezenlijk belang. Door nu standaard voor al onze woningen - minimaal - WoonKeur toe te passen, maken we dat inzichtelijker. En als maatschappelijk belegger van vastgoed passen de eisen van flexibel en aanpasbaar bouwen die WoonKeur stelt heel goed in onze keuze om toekomstgericht te bouwen."

Doelgroepgerichte aanvulling
WoonKeur vormt voor Habion het uitgangspunt bij de ontwikkeling van woningen. Daarboven stelt de corporatie eigen kwaliteitsvoorwaarden aan de woningenontwerpen, afhankelijk van de doelgroep van een nieuwbouwproject. Boerenfijn: "De groep 55+ is groot en gevarieerd, bijvoorbeeld als het gaat om gezondheid en financiële situatie. We willen voorzien in een divers aanbod dat aansluit bij die verschillende behoeften en woonwensen."
http://www.habion.nl/

inhoud
....................................................................................................................

Ouderenbonden niet gerustgesteld over pensioenen
De ouderenbonden hebben vorige week overleg gehad met minister Donner. Veel ouderen zijn bang dat hun pensioen de komende jaren onder druk komt te staan. Minister Donner heeft de bonden niet gerust kunnen stellen. Wel heeft hij beloofd dat het kabinet extra aandacht aan de koopkracht van ouderen geeft.

Grote onrust
Volgens de CSO, de koepel van Unie KBO, PCOB, NOOM en NVOG, is onder ouderen en gepensioneerden is grote onrust ontstaan over de gevolgen van de financiële crisis voor hun pensioen: Zij weten niet zij kunnen verwachten. De CSO kan zich in een aantal door de minister aangekondigde maatregelen vinden, maar zal alsnog op de barricades klimmen als de pensioenen verder in gevaar komen. De minister is het met de CSO eens dat afstempelen (het korten van de pensioenuitkeringen) moet worden voorkomen.

Koopkracht
Als gevolg van de crisis zal het inkomen en de koopkracht van de meeste mensen niet of nauwelijks stijgen. De inzet van de minister is om zo dicht mogelijk bij de 0-lijn te blijven, zowel wat inkomen betreft als wat koopkracht betreft. De minister is het met de CSO eens dat er geen specifieke groepen als gevolg van de crisis in de knel moeten komen. Is dat wel het geval, dan zal hij aan deze groepen extra aandacht geven.

Communicatie
Samen met de CSO vindt minister Donner dat de communicatie van de pensioenfondsen aan de deelnemers en de gepensioneerden op dit moment ontoereikend is. Er is grote onrust bij ouderen omdat zij niet weten waar zij aan toe zijn en wat zij komende tijd kunnen verwachten. Afgesproken is dat de CSO, samen met het ministerie van SZW, de voorlichting aan ouderen en gepensioneerden op korte termijn gaat proberen te verbeteren.
http://www.uniekbo.nl/

inhoud
....................................................................................................................

FNV en ANBO: Donners pensioenaanpak gifpil
"Dit is een gifpil." Zo karakteriseert FNV-vicevoorzitter Peter Gortzak de remedie voor de pensioenproblemen van minister Donner van Sociale Zaken. "We gaan een dringend beroep doen op de Tweede Kamer om de minister te corrigeren. Bovendien zullen we de pensioenfondsen waarschuwen niet te overhaast in te gaan op de mogelijkheden die Donner biedt om de hersteltermijn voor de dekkingsgraad van 3 jaar op te rekken naar 5 jaar."

Afstempelen
De vakcentrale juicht versoepeling van die hersteltermijn op zich toe. Zij heeft daarop ook aangedrongen. De FNV, o.a. gesteund door Nederlands grootste ouderenbond de ANBO, heeft zeer harde kritiek op de voorwaarden die Donner eraan verbindt. Zo moeten fondsen die er niet in slagen de vereiste dekkingsgraad van 105 procent binnen 5 jaar te halen, al meteen in het eerste jaar afstempelen. Dat is pensioenjargon voor het korten van de pensioenuitkering. ANBO-directeur Liane Wubbels: "Het kan niet zo zijn dat we al per juli 2010 de uitkeringen voor ouderen moeten verlagen." Ook fondsen die binnen de 5 jaar met een onverwachte tegenvaller te maken krijgen, moeten van de minister afstempelen.
http://www.anbo.nl/

inhoud
....................................................................................................................

‘Hulpvragers niet afhankelijk maken van mantelzorgers'
Het aantal langdurig en intensief zorgende mantelzorgers is in zeven jaar met 46% gestegen, 300.000 van hen zijn (te) zwaar belast. Tussen de 50.000 en 100.000 werkende mantelzorgers besloten minder te gaan werk of zelfs (tijdelijk) te stoppen. Aldus de publicatie Mantelzorg  (een overzicht van de steun van en aan mantelzorgers in 2007) van het Sociaal en Cultureel Planbureau.

Partijen in actie
Mezzo hoopt dat dit rapport partijen in actie brengt om meer preventief en ondersteunend beleid te ontwikkelen voor mantelzorgers:  Door vergrijzing en toenemende druk op AWBZ-voorzieningen zullen mensen die intensief hulp nodig hebben een groter beroep doen op hun omgeving. Dat vraagt om een AWBZ die hulpvragers niet afhankelijk maakt van mantelzorgers en voorkomt dat mantelzorgers  overbelast raken.

Zorgverlofregeling voor elke mantelzorger
Slechts 19% van de mantelzorgers maakt gebruik van een wettelijke zorgverlofregeling, aldus Arie Ouwerkerk directeur van Mezzo. De rest mag het niet of durft het niet aan te vragen. Dat moet veranderen. Elke mantelzorger moet voor zorgverlofregelingen in aanmerking komen.

Lokale ondersteuningsaanbod moet versterkt worden
Mezzo stelt vast dat het onderzoek laat zien dat het lokale ondersteuningsaanbod voor mantelzorgers nog onvoldoende ontwikkeld is binnen de Wet Maatschappelijke Ondersteuning.  Elke gemeente staat voor de uitdaging om op lokaal niveau te zorgen dat burgers mee kunnen blijven doen aan de maatschappij.
http://www.mezzo.nl/

inhoud